Aleksandra Nowak-Gruca

Aleksandra Nowak-Gruca

Mentor: Prawo

Praca za granicą. Kilka uwag o prawach i obowiązkach

Wielu młodych ludzi, zniechęconych sytuacją na rynku pracy, podejmuje trudną decyzję o wyjeździe za granicę w celach zarobkowych. Dziś podzielę się z Wami garścią informacji, które w mojej ocenie mogą mieć znaczenie z perspektywy Twojej sytuacji prawnej. A jak wiadomo, także z innych moich wypowiedzi, znajomość prawa często jest bardzo pomocna w kształtowaniu naszej sytuacji życiowej i zawodowej. Z uwagi na różne uregulowania wewnętrzne każdego z krajów, ograniczę się dziś do obszaru UE. Wszystkich zainteresowanych emigracją do krajów spoza UE zachęcam do uważnego przejrzenia stron urzędowych wybranego przez siebie kraju.

Przede wszystkim musisz wiedzieć, że jako obywatel UE możesz podjąć pracę bez konieczności uzyskiwania pozwolenia - zarówno w ramach umowy o pracę, jak i na własny rachunek - w dowolnym kraju UE. Jako obywatel UE masz prawo do pobytu w innym kraju UE. W przypadku pobytu krótszego niż trzy miesiące wystarczy Ci ważny dowód tożsamości lub paszport. Ale przed wyjazdem do danego kraju koniecznie sprawdź, czy nie ma tam obowiązku noszenia dowodu tożsamości, bo za jego brak możesz zostać ukarany grzywną lub tymczasowym zatrzymaniem. Niektóre kraje UE wymagają też zgłoszenia pobytu w odpowiednim terminie po przyjeździe i mogą nakładać kary, jeżeli tego nie zrobimy. Przez pierwsze trzy miesiące pobytu w nowym kraju nie masz obowiązku rejestracji (w celu uzyskania dokumentu potwierdzającego prawo pobytu), ale jeśli chcesz, możesz się zarejestrować. Natomiast po trzech miesiącach w nowym kraju może być konieczna rejestracja we właściwym urzędzie. To może być urząd miasta lub lokalny posterunek policji. Z kolei jeśli przebywasz legalnie w innym kraju UE przez pięć kolejnych lat, na przykład jako pracownik lub osoba samozatrudniona - automatycznie nabywasz prawo pobytu stałego w tym kraju, czyli możesz przebywać tam, jak długo zechcesz.

A co z pobytem, jeśli stracisz pracę? Jeśli mieszkając w innym kraju, stracisz pracę, możesz zachować prawo do pracy i pobytu w takim kraju w przypadku:

  • tymczasowej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą lub wypadkiem
  • zarejestrowania się w odpowiednim urzędzie pracy jako osoba bezrobotna z powodów od siebie niezależnych
  • rozpoczęcia szkolenia zawodowego (jeśli utrata pracy nie była uzasadniona powodami od Ciebie niezależnymi, szkolenie musi być związane z poprzednią pracą).

Kolejną ważną kwestią związaną z podjęciem pracy jest problem oficjalnego uznania kwalifikacji. Kwestie zawodów regulowanych są bardzo różnie określone przez podmioty prawne poszczególnych krajów, dlatego wybierając się do pracy w kraju UE trzeba koniecznie sprawdzić czy Twój zawód nie jest czasem regulowany w wybranym przez Ciebie kraju. Informacji na ten temat możesz poszukiwać w krajowych punktach kontaktowych ds. uznawania kwalifikacji zawodowych w kraju, w którym chcesz pracować. Punkty kontaktowe wskaże Ci urząd, do którego masz się udać i gdzie powinieneś zostać poinformowany jakie dokumenty są niezbędne do przedstawienia.

W przypadku zawodów regulowanych może zdarzyć się tak, że Twój zawód nie jest regulowany w Polsce, ale będzie zawodem regulowanym w kraju, do którego zamierzasz pojechać. Jeśli Twój zawód jest regulowany w kraju, w którym chcesz pracować, ale nie w naszym kraju, konieczne może być udowodnienie, że w Polsce pracowałeś w tym zawodzie co najmniej przez 2 lata w ciągu ostatnich 10 lat, zanim będziesz mógł go wykonywać lub świadczyć usługi w kraju, do którego się wybierasz. Może być też tak, że zawód, który chcesz wykonywać za granicą jest regulowany w Polsce, ale nie będzie zawodem regulowanym w kraju, do którego się wybierasz. Jeśli zatem Twój zawód nie jest regulowany w Twoim nowym kraju, możesz go tam wykonywać na takich samych warunkach jak obywatele tego kraju.

Czytając ten tekst, w tym momencie powinieneś zadać sobie pytanie jak wygląda procedura uznawania kwalifikacji zawodowych i ile to zajmuje czasu? Od chwili złożenia wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych władze mają miesiąc na potwierdzenie jego przyjęcia i zażądanie wszelkich potrzebnych dokumentów. Decyzję muszą podjąć w ciągu 4 miesięcy od daty otrzymania Twojego kompletnego wniosku. Jeżeli Twój wniosek odrzucą, mają obowiązek przedstawić uzasadnienie. Zatem musisz mieć świadomość, że na uznanie swoich kwalifikacji i możliwości wykonywania pracy w swoim wyuczonym zawodzie będziesz musiał troszkę poczekać, a to troszkę to prawie pół roku. Dodatkowo urzędy danego kraju mogą wymagać od Ciebie przedstawienia uwierzytelnionych tłumaczeń dokumentów, które składasz wraz z wnioskiem o uznanie Twoich kwalifikacji. Zatem musisz się liczyć też z pewnymi kosztami. Czasem konieczne będzie wykazanie się znajomością języka, ale tylko w stopniu, który jest niezbędny dla świadczenia pracy w danym zawodzie. Ale po przebrnięciu przez procedurę uznawania Twoich kwalifikacji będziesz miał prawo na używanie tytułu naukowego uzyskanego w Polsce oraz tytułu zawodowego stosowanego w kraju, do którego się wybierasz. Natomiast jeśli w kraju, w którym chcesz pracować, Twój zawód jest regulowany przez stowarzyszenie lub organizację, żeby móc używać tytułu zawodowego musisz zostać ich członkiem. Jakie tu będą wymagania? To sprawdzić trzeba u źródła, czyli w regulaminie/statucie czy innym akcie prawnym danej organizacji.

Podejmując decyzję o wyjeździe do pracy za granicę warto też zapoznać się z zagadnieniami takimi jak możliwość pobytu członków rodziny, kwestie podatkowe czy chociażby problem używania/ rejestracji samochodu. Wiele potrzebnych informacji znajdziesz na stronie http://europa.eu/youreurope/citizens/work/finding-job-abroad/index_pl.htm, która była mi niezwykle pomocna przy pisaniu tego artykułu, i z zasobów której bardzo mocno skorzystałam.

Zachęcam Cię też do dokładnego przeszukania Internetu, nie tylko w kwestiach prawnych, ale także celem poznania opinii innych na temat warunków pracy i życia w danym kraju. Musisz mieć świadomość, że podjęcie pracy za granicą wiąże się z wieloma dodatkowymi trudnościami, które będziesz musiał pokonać. Ale jeżeli czujesz, że Twoje miejsce pracy czeka na Ciebie gdzie indziej niż w Polsce, zawsze warto spróbować !

Odwagi i powodzenia!!!

Podziel się
ze znajomymi:

Subskrybuj nasz
kanał na YouTube
Przejdź na
www.credit-agricole.pl